Yeni ÖTV düzenlemesi ile hangi araçlar vergisiz alınabilecek ve engelli araç alım şartları nasıl değişti
Meclis Genel Kurulu’ndan geçen yeni yasal düzenleme ile yüzde 40 ve üzeri engeli bulunan vatandaşlar için ÖTV muafiyetli araç alımında yeni bir dönem başlıyor. 2 milyon 873 bin 900 TL limit dahilinde hangi modellerin tercih edilebileceği ve 10 yıl şartının detayları netleşirken, milyonlarca emeklinin beklediği vergisiz araç müjdesine dair son durum ve piyasayı etkileyecek kritik veriler haberimizde yer alıyor.
Meclis Genel Kurulu’ndan geçen yeni düzenlemeyle birlikte yüzde 40 ve üzeri engeli olan bireyler Özel Tüketim Vergisi’nden muaf olarak otomobil alabilecek. Engellileri yakından ilgilendiren bu düzenleme Meclis’ten geçerek yasalaşma yolunda önemli bir adımı geride bıraktı. Söz konusu kararın Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan’ın imzasının ardından Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girmesi bekleniyor. Bu adımla birlikte binlerce vatandaş için ulaşılabilirlik ve mobilite imkanları genişletilmiş olacak.
ÖTV muafiyetinde yüzde 40 şartı ve yeni kriterler nelerdir
Özel Tüketim Vergisi Kanunu’nda yapılan değişiklikle birlikte, engel oranı yüzde 40 ve üzeri olan ortopedik engellilerden ortopedik engelleri nedeniyle hakkında sürücü belgesi alamayacağına karar verilen engelli bireylere de Kanun kapsamında belirlenen taşıtların ilk iktisabında 10 yılda bir defaya mahsus olmak üzere ÖTV istisnası uygulanacak. Bu düzenleme, daha önce sürücü belgesi şartı nedeniyle muafiyetten yararlanamayan bireylerin de hak sahibi olmasını sağlıyor. Türkiye’de yüzde 90 ve üzeri engellilik oranına sahip bireyler halihazırda belirlenen fiyat limitleri dahilinde ÖTV ödemeksizin araç satın alabiliyorken, daha düşük oranlarda ise araçta özel tertibat şartı aranmaya devam ediyor.
Hangi otomobiller ÖTV istisnası kapsamında satın alınabilecek
Hazine ve Maliye Bakanlığı Gelir İdaresi Başkanlığı tarafından yayımlanan tebliğe göre, 1 Ocak 2026 tarihi itibariyle Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) ve Motorlu Taşıtlar Vergisi (MTV)’den muaf şekilde satın alınabilecek olan otomobiller için belirli kriterler bulunuyor. Bu kapsamda alınacak araçların motor silindir hacmine bakılmaksızın, Özel Tüketim Vergisi (ÖTV) ve diğer her türlü vergiler dahil bedellerinin 2 milyon 873 bin 900 Türk Lirası’nın altında olması gerekiyor. Ayrıca satın alınacak aracın yüzde 40 yerlilik şartını karşılaması da yasal bir zorunluluk olarak dikkat çekiyor. Muafiyet kapsamında satın alınan araçların belirli bir süre boyunca satılamayacağı, bu süre dolmadan yapılan satışlarda ödenmeyen ÖTV’nin tahsil edileceği unutulmamalıdır. Bu nedenle araç sahipliği planlamasının en baştan dikkatli yapılması hayati önem taşıyor.
Emeklilere ÖTV’siz araç müjdesi gerçek mi
Son dönemde kamuoyunda sıkça konuşulan emekliler için ÖTV’siz araç alımı konusu henüz netlik kazanmış değil. Emekliler için verilen ve ÖTV’siz araç almalarını sağlayacak kanun teklifi Meclis’te komisyonda olsa da henüz görüşmeleri gerçekleşmedi. Kanun teklifinin hayata geçeceğine dair somut emareler bulunmuyor. Milyonlarca emekliyi beklentiye sokan bu durum nedeniyle internette dolaşan ve asılsız gelişmelere itibar edilmemesi gerekiyor. Türkiye’de yaklaşık 17 milyon emekli bulunurken trafikte olan araç sayısı 33 milyon seviyesinde seyrediyor. Yıllık sıfır araç satışının 1,3 milyon seviyesinde olduğu göz önüne alındığında, böyle bir düzenlemenin çıkması halinde ikinci el otomobil fiyatlarının sert düşüşler yaşayabileceği ve piyasada sıfır araç kalmayarak karaborsacılığın yeniden tetiklenebileceği öngörülüyor.
Engelli aracı pert olursa veya sahibi vefat ederse ne olur
ÖTV muafiyetli araçların kullanım sürecinde yaşanabilecek olumsuz durumlara karşı da yasal güvenceler bulunuyor. Engelli aracı 10 yıl dolmadan pert olursa, ÖTV ödeme zorunluluğu doğmuyor ve kasko aracı pert sayarak rayiç bedel ödemesi yapıyor. Ancak kasko tazminatı, aracın ÖTV’siz piyasa değerinden hasar anındaki yıpranma payı düşülerek hesaplandığı için ÖTV tutarı kaskodan tahsil edilemiyor. Pert olan araç için yeniden ÖTV’siz araç alma hakkı ise saklı tutuluyor. Araç sahibinin vefatı durumunda ise araç mirasçıların ortak malı haline dönüşüyor. 10 yıllık süre dolmadan vefat halinde, araç mirasçılara veraset yoluyla geçerse ÖTV ödenmiyor. Ancak aracın kullanımı ve satışı için mirasçıların feragatnamesi veya mahkeme kararıyla tek kişi üzerine devri gerekiyor. 10 yıllık sürenin dolmasının ardından yapılan satışlarda ise herhangi bir ÖTV ödemesi gerçekleşmiyor.
Küçük yaştaki engelliler adına araç alımı yapılabilir mi
Araç alım süreçlerinde engelli bireyin yaşına dair özel bir kısıtlama bulunmuyor ancak tescil işlemleri doğrudan engelli bireyin adına yapılıyor. Küçük yaşta çocuğu olanlar veya yaşı ilerlemiş kişiler yerine çocukları üzerine araç almak isteyenler için özel bir düzenleme bulunmuyor. Araç her durumda engelli bireyin adına tescil ediliyor. Bununla birlikte, araç engelli adına alınarak birinci derece yakınları olan eş, anne, baba ve çocuklar tarafından kullanılabiliyor. Bu durum ailelerin engelli bireyin bakım ve ulaşım ihtiyaçlarını daha kolay karşılamasına olanak tanıyor.