Milyonlarca araç sahibini ilgilendiren o yeni dönem yarın mı başlıyor ve değer kaybı ödemeleri nasıl peşin alınacak?

Trafik kazalarından sonra yaşanan karmaşık süreçleri tamamen değiştiren ve 33 milyon araç sahibini yakından ilgilendiren yeni düzenleme yarın itibarıyla devreye alınıyor. Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) tarafından hayata geçirilen bu sistemle birlikte, aracı ve komisyoncular tamamen devreden çıkarılırken, araç değer kaybı tutarları eksperler tarafından anında belirlenerek hasar ödemesiyle birlikte hak sahiplerine peşin olarak ödenecek.

Türkiye’deki tüm araç sahipleri için devrim niteliğinde bir adım atıldı. Trafik kazası sonrası oluşan hasarların tespiti ve değer kaybı ödemelerinde yaşanan bürokratik engeller ile suistimalleri ortadan kaldırmayı hedefleyen yeni yönetmelik, Resmi Gazete’de yayımlanarak yürürlük sürecine girdi. Yeni düzenleme sayesinde, kazaya karışan sürücülerin en büyük çilesi olan tamir ve değer kaybı tazminatı süreçleri tek bir çatı altında toplanarak sadeleştirildi.

Kaza Sonrası Yeni Süreç Nasıl İşleyecek?

Yeni dönemin en dikkat çekici özelliği, kaza sonrası işlemlerin tamamen dijital ve şeffaf bir sistem üzerinden yürüyecek olmasıdır. Kaza yapan bir araç yetkili servise, anlaşmalı bir servise veya herhangi bir tamirhaneye götürüldüğünde, ilgili belgeler sisteme yüklendiği anda eksper ataması otomatik olarak gerçekleşecek. Bu süreçte en kritik nokta ise başvuruların bizzat araç sahibi tarafından yapılacak olmasıdır. Artık komisyoncular, aracılar veya üçüncü şahıslar vekalet yoluyla bu işlemleri yürütemeyecek. Böylece yasa dışı yollarla oluşan “hasar takipçiliği” sektörü de tarihe karışacak.

Eksper Atama Sistemi EKSİST Nedir?

Düzenlemeyle birlikte kısa adı EKSİST olan Eksper Atama ve Takip Sistemi hayata geçiriliyor. Sisteme dahil olan profesyonel eksperler, manuel bir müdahale olmaksızın otomatik olarak görevlendirilecek. Vatandaşlar da dilerse kendi eksper taleplerini bu sistem üzerinden iletebilecek. Bu sayede hem sigorta şirketinin hem de mağdur vatandaşın hakları koruma altına alınacak. Eksperler sadece hasarı tespit etmekle kalmayacak, aynı zamanda aracın piyasa değerindeki düşüşü yani değer kaybını da anında hesaplayacak.

Hangi Durumlarda Eksper Atanması Zorunlu Olacak?

Yapılan yeni düzenlemede belirli bir maddi sınır getirildi. Kaza sonrası ortaya çıkan hasar miktarı, trafik sigortasının maddi teminat tutarının onda birini aşıyorsa eksper tayini zorunlu hale gelecek. 2026 yılı için belirlenen 400 bin liralık teminat tutarı göz önüne alındığında, 40 bin liranın üzerindeki tüm hasarlar için sistem otomatik olarak eksper atayacak. Günümüz otomobil piyasasında basit bir far değişiminin bile 30 bin lira seviyelerinden başladığı düşünüldüğünde, neredeyse tüm kazalarda profesyonel eksperlerin görev alacağı öngörülüyor. 40 bin liranın altındaki hasarlarda ise sigorta şirketi ve vatandaş karşılıklı anlaşma yoluna gidebilecek.

Fırsatçı ve Komisyoncuların Dönemi Sona mı Eriyor?

Özellikle kaza sonrası servislerden araç sahibi bilgilerine ulaşarak “yüksek tazminat alacağız” vaadiyle vekalet toplayan fırsatçılar için yolun sonu göründü. Yeni sistemde değer kaybı tazminatı, hasar ekspertizi yapılırken hesaplanacak ve doğrudan hasar dosyasına eklenecek. Böylece vatandaşların ayrı bir dava açmasına veya komisyonculara para kaptırmasına gerek kalmayacak. Örneğin, 100 bin liralık hasar oluşan bir araçta belirlenen 30 bin liralık değer kaybı, hiçbir aracıya gerek kalmadan doğrudan araç sahibine ödenecek. Vatandaşın cebinden vekalet ücreti veya hizmet bedeli adı altında tek bir kuruş bile çıkmayacak.

İtiraz Hakkı ve Pilot Uygulama Takvimi

Sistemde şeffaflığı sağlamak adına itiraz mekanizması da unutulmadı. Hazırlanan eksper raporlarına hem vatandaşlar hem de sigorta şirketleri 3 iş günü içinde itiraz edebilecek. İtiraz durumunda yeni bir eksper ataması yapılacak ancak bu durumda itiraz eden taraf eksper ücretini karşılamakla yükümlü olacak. Bu devasa dönüşüm 1 Nisan 2026 tarihinde Bursa ve Ordu illerinde pilot bölge uygulamasıyla başlayacak. 3 ay sürecek pilot uygulamanın ardından, 1 Temmuz 2026 tarihinden itibaren sistem tüm Türkiye genelinde zorunlu olarak uygulanmaya başlanacak.